ข่าวไม้ทั่วโลก
ต้นไม้ `อายุ 3,000 ปี` ในแทนซาเนียเป็นสายพันธุ์ใหม่
Update: 1/4/2025
นักพฤกษศาสตร์ Andrea Bianchi และผู้เชี่ยวชาญด้านพืชในท้องถิ่น Aloyce Mwakisoma และ Ruben พี่ชายของเขา กำลังสำรวจเขตป่าสงวนหมู่บ้านเล็กๆ สองแห่งในภูเขา Udzungwa ในปี 2019 เมื่อพวกเขาพบต้นไม้ที่น่าเกรงขาม Bianchi หันไปขอคำแนะนำจากพี่น้อง Mwakisoma แต่พวกเขาก็ไม่เคยเห็นต้นไม้ชนิดนี้มาก่อน
“นี่เป็นช่วงเวลาที่น่าหวั่นไหวมากทีเดียว เพราะถ้าพวกเขาไม่รู้จัก [สายพันธุ์นี้] มันอาจมีอะไรบางอย่างที่น่าสนใจก็ได้” นักพฤกษศาสตร์เล่า
ปัจจุบัน ต้นไม้เหล่านี้ได้รับการระบุว่าเป็นสายพันธุ์ใหม่ และได้รับการตั้งชื่อว่าTessmannia princepsต้นไม้บางต้นอาจมีอายุถึง 3,000 ปี Bianchi และเพื่อนของเขาพบ ต้นไม้ T. princeps ที่โตเต็มวัยประมาณ 100 ต้น ในเขตป่าสงวน Boma la Mzinga และ Uluti Village Land Forest Reserves พวกเขาบอกว่าจำนวนต้นไม้ที่น้อยและการกระจายพันธุ์ที่ไม่มากทำให้ต้นไม้เหล่านี้เสี่ยงต่อการสูญพันธุ์
ชื่อเฉพาะของต้นไม้ชนิดนี้คือPrincepsซึ่งมาจากคำภาษาละตินที่แปลว่า `โดดเด่นที่สุด` ซึ่งหมายถึงเรือนยอดที่ยื่นออกมาจากเรือนยอดของป่าเมื่อเติบโตสูงจากพื้นดินถึง 40 เมตร โดยมีรากค้ำยันขนาดใหญ่ค้ำยันไว้ ต้นไม้ชนิดเดียวกันอื่นๆ ใน สกุล Tessmanniaมักพบในป่าฝนในแอฟริกาตะวันตก ทีมวิจัยพบต้นไม้ต้นหนึ่งที่ล้มลงจากสาเหตุธรรมชาติ และเก็บตัวอย่างไปทดสอบความหนาแน่นของเนื้อไม้ ในเนื้อไม้ 1 เซนติเมตรที่แยกออกมาจากแกนไม้ Bianchi สามารถนับได้ 12-15 วง โดยปกติแล้ว ต้นไม้จะทิ้งวงไม้ไว้ปีละ 1 วง ซึ่งแสดงให้เห็นว่าต้นไม้เหล่านี้ต้องใช้เวลาถึง 15 ปีจึงจะเพิ่มวงไม้ขึ้นได้ 1 เซนติเมตร
“ซึ่งจะทำให้ต้นไม้ใหญ่มีอายุประมาณ 2,000-3,000 ปี” Bianchi กล่าว แม้ว่าเขาจะเตือนว่าเนื่องจากต้นไม้เหล่านี้เป็นต้นไม้ในป่าฝนที่ได้รับน้ำฝนในช่วงฤดูฝนหลัก 2 ฤดูของแทนซาเนีย การดูอายุของต้นไม้จากจำนวนวงแหวนที่ต้นไม้มีจึงไม่ใช่แนวทางที่เชื่อถือได้เสมอไป
ทีมงานวางแผนที่จะเก็บตัวอย่างแกนจากต้นไม้ที่มีชีวิตต้นหนึ่ง เพื่อให้ได้ข้อมูลอายุที่แม่นยำยิ่งขึ้นโดยใช้การหาอายุด้วยคาร์บอนกัมมันตรังสี
เทือกเขา Udzungwa ซึ่งเป็นเทือกเขาที่ใหญ่ที่สุดในเทือกเขา Eastern Arc เป็นแหล่งอาศัยของสัตว์หลายสายพันธุ์ รวมทั้งสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกและพืชต่างๆ ที่มีเฉพาะในพื้นที่เฉพาะ เช่น หุบเขาหรือผืนป่าเพียงแห่งเดียว อาจเป็นไปได้ว่า ต้น Tessmanniaมีจำนวนน้อยเนื่องจากมีความจำเป็นเฉพาะที่ไม่พบในหุบเขา Mngeta ของเทือกเขา Udzungwa
โชคดีที่เขตป่าสงวนของหมู่บ้านทั้งสองแห่งตั้งอยู่ในเขตพื้นที่เกษตรกรรม Udzungwa Corridor ซึ่งเป็นพื้นที่ 75 ตารางกิโลเมตรที่บริษัทเอกชน Udzungwa Corridor Limited กำลังดำเนินการฟื้นฟูและปกป้องร่วมกับเจ้าของที่ดินในพื้นที่ โครงการนี้จะเชื่อมโยงเขตป่าสงวนธรรมชาติ Uzungwa Scarp กับเขตป่าสงวนธรรมชาติ Kilombero และอุทยานแห่งชาติ Udzungwa Mountains ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ
อาราฟัต มตุย นักอนุรักษ์ประจำศูนย์ติดตามนิเวศวิทยา Udzungwa (UEMC) ในอุทยานแห่งชาติ บอกกับ Mongabay ว่าการค้นพบเช่น สัตว์สายพันธุ์ Tessmannia ใหม่ เป็นแรงจูงใจอันทรงพลังในการอนุรักษ์
เขายกตัวอย่างของกิ้งก่า Magombera ที่หายากและมีถิ่นกำเนิดเฉพาะถิ่น ( Kinyongia magomberae ) ซึ่งเป็นสายพันธุ์ใหม่ที่ได้รับการระบุเมื่อปี 2009 ว่าพบในป่า Magombera ใน Udzungwa ซึ่งช่วยเสริมสร้างเหตุผลในการอัพเกรดป่าแห่งนี้ให้เป็นเขตสงวนอย่างเป็นทางการในปี 2019
“เมื่อมีการระบุสายพันธุ์ใหม่ นักอนุรักษ์อย่างฉันที่ UEMC จะให้ความสำคัญกับการศึกษาเกี่ยวกับนิเวศวิทยา การกระจายตัว ขนาดประชากร และภัยคุกคาม ตลอดจนให้แน่ใจว่าได้ใช้มาตรการอนุรักษ์ที่เหมาะสม” มทุยกล่าว
อ้างอิง:
Bianchi, A., Tomasi, L., Mwakisoma, A., Barbieri, M., & Luke, Q. (2025). Tessmannia princeps (Fabaceae) ต้นไม้ป่าฝนชนิดใหม่จากเทือกเขา Udzungwa ประเทศแทนซาเนียPhytotaxa , 694 (2), 109-118. doi: 10.11646/phytotaxa.694.2.1
ภาพแบนเนอร์:ต้นตอของ Tessmannia princeps ขนาดใหญ่มาก แสดงให้เห็นส่วนค้ำยันจำนวนมาก ภาพโดย Andrea Bianchi